Türkiye, küresel rekabette üst sıralara tırmanmak ve stratejik alanlarda dışa bağımlılığını azaltmak amacıyla yerli teknoloji üretimini ve dijital dönüşümü temel devlet politikaları arasına almıştır. Bu süreçte kamu, sadece hizmet sunan bir mekanizma olmanın ötesine geçerek, teşvik edici, düzenleyici ve bizzat uygulayıcı olarak kritik bir rol üstlenmektedir. Kamunun bu aktif rolü, hem ulusal güvenliği hem de ekonomik kalkınmayı destekleyen yerli ve milli teknoloji ekosisteminin inşa edilmesinde merkezi bir işlev görmektedir.

Kamunun Yerli Teknolojiyi Teşvik ve Oluşturma Mekanizmaları:

1. Stratejik ve Öncelikli Projeler (Devlet Desteği): Kamunun en görünür rolü, stratejik öneme sahip yerli projelerin doğrudan desteklenmesidir. Bu projeler arasında en dikkat çekeni, Türkiye’nin ilk yerli elektrikli otomobili olan Togg‘dur. Togg, sadece bir otomotiv projesi değil, aynı zamanda ülkenin teknoloji ve dijital dönüşüm vizyonunun bir sembolü olarak kamunun güçlü iradesiyle hayata geçirilmiştir. Benzer şekilde, savunma sanayiinde kazanılan yetkinlikler sivil teknoloji alanlarına aktarılmakta ve yerli yazılım geliştirilmesi teşvik edilmektedir.
2. Satın Alma Garantisi ve Pazarı Oluşturma: Kamu, büyük ölçekli alımlarda yerli ürün ve hizmetlere öncelik vererek yerli teknoloji girişimleri için önemli bir ilk pazar oluşturmaktadır. Kamu kurumlarının yerli yazılım, donanım ve hizmetleri tercih etmesi, genç teknoloji firmalarının ayakta kalması, büyümesi ve uluslararası pazarlara açılması için hayati bir kaldıraç görevi görmektedir.
3. Ar-Ge ve İnovasyon Destekleri: TÜBİTAK (Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu) ve KOSGEB (Küçük ve Orta Ölçekli İşletmeleri Geliştirme ve Destekleme İdaresi Başkanlığı) gibi kurumlar aracılığıyla Ar-Ge faaliyetlerine mali destekler, vergi indirimleri ve teşvikler sağlanmaktadır. Bu destekler, özellikle yapay zekâ, büyük veri, siber güvenlik ve enerji teknolojileri gibi kritik alanlarda inovasyonun derinleşmesini amaçlamaktadır.

Dijital Dönüşümde Kamunun Rolü ve Öncülüğü:

1. E-Devlet ve Dijital Kamu Hizmetleri: Türkiye, E-Devlet Kapısı projesiyle vatandaşlara yönelik kamu hizmetlerinin dijitalleştirilmesinde önemli bir başarı yakalamıştır. Dijital kimlik, tek kapıdan hizmet sunumu ve mobil uygulamalar aracılığıyla bürokrasinin azaltılması hedeflenmektedir. Bu dönüşüm, hizmetlerin daha hızlı, şeffaf ve erişilebilir olmasını sağlamaktadır.
2. Yasal ve Kurumsal Çerçevelerin Oluşturulması: Dijital dönüşümün sağlıklı ilerlemesi için kamu, yasal altyapıyı oluşturmaktadır. Kişisel Verileri Koruma Kanunu (KVKK), Bilgi ve İletişim Teknolojileri (BİT) alanındaki düzenlemeler ve Ulusal Yapay Zekâ Stratejisi gibi belgeler, teknolojik gelişmeleri hukuki ve etik sınırlar içinde tutarak yatırım ortamına güven vermektedir.
3. Siber Güvenlikte Ulusal Kapasite: Dijitalleşmenin en büyük riski olan siber saldırılara karşı kamu, ulusal siber güvenlik stratejileri oluşturmakta ve kritik altyapıları korumaktadır. Bu alandaki yerli çözümlerin geliştirilmesi ve siber güvenlik alanında nitelikli insan kaynağı yetiştirilmesi, kamunun öncelikli gündemindedir.
4. Dijital Dönüşüm Ofisinin Koordinasyonu: Cumhurbaşkanlığı Dijital Dönüşüm Ofisi gibi kurumlar, kamunun tüm birimleri arasındaki dijitalleşme çabalarını koordine ederek stratejik bir uyum sağlamakta ve ülkenin dijitalleşme hedeflerini sistematik olarak takip etmektedir.

Sonuç olarak, Türkiye’nin yerli teknoloji ve dijital dönüşüm yolculuğu, kamunun kararlı ve kapsamlı politikalarıyla şekillenmektedir. Kamu, bir yandan yerli inovasyonu teşvik ederek ekonomik bağımsızlığı artırırken, diğer yandan hizmetlerini dijitalleştirerek vatandaşların yaşam kalitesini yükseltmeyi hedeflemektedir. Bu bütüncül yaklaşım, Türkiye’nin gelecekteki küresel rekabetteki yerini belirleyecek ana faktörlerden biridir.